Dzisiaj jest: 25 Wrzesień 2020        Imieniny: Aurelia, Władysław, Kamil
Bitwa nad Niemnem wrzesień-październik 1920 roku

Bitwa nad Niemnem wrzesień-październik 1920 roku

Opracowanie pod p/w tytułem zostało wydane w 1926 r. przez Wojskowy Instytut Naukowo-Wydawniczy w Warszawie. Opracował pułkownik Sztabu Generalnego: Tadeusz Kutrzeba. W 2018 r. Wydawnictwo "Napoleon V" wydało tą pozycję…

Readmore..

Ślady Polskości na Kresach -KARASIN KRWIĄ NASIĄKNIĘTY

Ślady Polskości na Kresach -KARASIN KRWIĄ NASIĄKNIĘTY

/ Sks. Bronisław Antoni Reroń Fot GTKRK Jest takie miejsce na Wołyniu, dzisiaj zapomniane gdzie czas się zatrzymał. Wieś schowana w lasach wśród bagien leżąca około 20 km za Maniewiczami…

Readmore..

Moje Kresy -Alfred Michalak cz.3

Moje Kresy -Alfred Michalak cz.3

/ 1953 Alfred Michalak w wojsku w Wadowicach Kierownikiem młyna w Prusach był oczywiście niemiecki urzędnik. Pracowali w nim między innymi tacy mieszkańcy Prus jak : Józef Drozd, Franciszek Preis,…

Readmore..

Z cyklu wyciągnięte z szuflady:

Z cyklu wyciągnięte z szuflady: " Przeżycia rodziny Bartoszewskich z Radowicz "

WOŁYŃ 1943 W rok 1943 wkroczyliśmy pełni smutku i napięcia. Sytuacja jaka zaistniała trzymała nas w niepewności, co dalej będzie ? Mało tego, że trzech braci: Adolf, Piotr i Antoni…

Readmore..

GRODNO,WALKI O MIASTO, HISTORIA SIERŻANTA SNARSKIEGO

GRODNO,WALKI O MIASTO, HISTORIA SIERŻANTA SNARSKIEGO

/1-Grodno nad Niemnem Grodno to urokliwe białoruskie miasto położone malowniczo nad Niemnem. W sezonie letnim wielu turystów i mieszkańców spacerowało ulicami miasta, a zwłaszcza po głównym deptaku, gdzie jest sporo…

Readmore..

Rocznica bitwy o Grodno  (20-26 września 1920)

Rocznica bitwy o Grodno (20-26 września 1920)

Bitwa o Grodno (20-26 września 1920) – w czasie wojny polsko-bolszewickiej miasto-twierdza nad Niemnem było dwukrotnie widownią zaciętych walk. Podczas bitwy nad Niemnem oddziały 2 Armii gen. Edwarda Rydza-Śmigłego (11,5…

Readmore..

Dlaczego nie wnosimy wkładu w umocnienie autorytetu Polski...

Dlaczego nie wnosimy wkładu w umocnienie autorytetu Polski...

Zajrzałam do 2. numerów Kuriera Galicyjskiego z 2019 roku. Zawartość wzbudziła moje zdziwienie i oburzenie . W tym samym numerze spotkanie z Prezydentem Dudą i Jego Małżonką i niezwykle bogata…

Readmore..

Wkroczenie Sowietów

Wkroczenie Sowietów

17 września 1939 roku o świcie wojska sowieckie przekroczyły granicę polsko-sowiecką i zaatakowały nieliczne siły polskie, stojące na straży wschodnich granic Rzeczypospolitej. Z wkraczającymi wojskami sowieckimi podjęły nierówną walkę oddziały…

Readmore..

”Samotny biały żagiel” na horyzoncie pamięci o  27 WDP AK.

”Samotny biały żagiel” na horyzoncie pamięci o 27 WDP AK.

„Tragedia 27. Wołyńskiej Dywizji Piechoty AK”. Artykuł pod takim tytułem opublikował : Marek K. Ojrzanowski w lipcowym numerze (2020 r.) „Głosu Weterana i Rezerwisty”. To chyba jedyny materiał jaki w…

Readmore..

”Wasyl Wyszywany„.  Bohater tragikomedii

”Wasyl Wyszywany„. Bohater tragikomedii

Wilhelm z Habsburgów, a z wyboru Ukrainiec, biseksualny playboy i hulaka, który nie oparł się nazizmowi, lecz i aliancki agent, który umarł ostatecznie w stalinowskim więzieniu - to bohater książki…

Readmore..

SZCZEPCIO I TOŃCIO NA WESOŁEJ  LWOWSKIEJ FALI

SZCZEPCIO I TOŃCIO NA WESOŁEJ LWOWSKIEJ FALI

/ Henryk Vogelfänger, ps. „Tońko”, „Tońcio” Szczepko i Tońko... Prawie dziewięćdziesiąiąt lat minie niebawem od dnia, kiedy pojawili się na antenie radiowej po raz pierwszy. Przetrwali pamięć trzech pokoleń, przez…

Readmore..

Zbigniew Makowski przeżył Rzeź Wołyńską na Ziemi Horochowskiej

Zbigniew Makowski przeżył Rzeź Wołyńską na Ziemi Horochowskiej

 Moi rodzice Eugeniusz i Helena Makowska z d. Witkowska. mieszkali we wsi Podberezie, powiat Horochów na Wołyniu. Była to siedziba gminy, a tata był jej sekretarzem. Urodziłem się 1 maja…

Readmore..

ALA MA KOTA CZYLI RZECZ O KRESOWIAKU Z NOWOGRÓDCZYZNY MARIANIEM FALSKIM - TWÓRCY ELEMENTARZA

Ala ma Kota. Ala ma Asa. Czy jest ktoś kto tego nie pamięta, Ali i Asa z pierwszego Elementarza to jest chyba  niemożliwe. Najpopularniejszy polski elementarz napisany przez człowieka niezwykle utalentowanego, kresowiaka z Nowogródczyzny, a konkretnie z wioski Nacza pod Lachowiczami Mariana Falskiego (1881-1974), jest niemalże 100 letnią historią Polski. Osiągnął wiele nakładów, zmian, przeróbek. Pierwszy nakład ukazał się w Krakowie w 1910 r. pod tytułem "Nauka czytania i pisania dla dzieci".

NIEPOKORNY KRESOWIAK

Marian Falski, ps. Rafał Praski, Janka Swojak, profesor, pedagog, działacz oświatowy, twórca najpopularniejszego elementarza, kreesowiak.

Urodził się 7 grudnia 1881 w Naczy. Absolwent gimnazjum w Mińsku i Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie uzyskał stopień inżyniera. Niepokorny, buntowniczy, brał udział w demonstracjach studenckich, związany z ruchem socjalistycznym. W 1906 r. został aresztowany i po kilku miesiącach wydalony za granicę. Przebywał we Włoszech, Francji i Szwajcarii. Po trzech latach zwraca do Polski. Wkrótce bierze za żonę studentką matematyki  Irenę Reginę Oxner, córkę właściciela majątku ziemskiego w Kuźnicy Grabowskiej.  W styczniu 1919 r. rozpoczyna pracę w Warszawie w Ministerstwie Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. Po wojnie pracuje w Biurze Badań i Statystyki. W 1954r. objął profesurę w Polskiej Akademii Nauk. Zmarł 8 października 1974 w Warszawie. Pochowany na  Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.

/ Marian Falski

WRÓD ODWAŻNYCH

Marian Faski w 1960 roku odważnie znalazł się w „grupie 34” sygnatariuszy, którzy podpisali list – skierowany do władz przeciwko cenzurze, ograniczeniu kultury, ograniczeniu przydziału papieru, z żądaniem zmiany polityki kulturalnej i zagwarantowaniem praw zgodnie z konstytucją. W grupie sygnatariuszy listu znaleźli się m. innymi Antoni Słonimski, Jerzy Andrzejewski, Maria Dąbrowska, Stanisław Dygat, Paweł Jasienica, Mieczysław Jastrun, Stefan Kisielewski, Zofia Kossak-Szczucka, Tadeusz Kotarbiński, Melchior Wańkowicz, Jan Józef Lipski. List złożył  premierowi Józefowi Cyrankiewiczowi Antoni Słonimski. Komuniści w odwecie aresztowali Lipskiego, ograniczyli nakład Tygodnika Powszechnego, wydali zakaz publikowania w mediach autorów listów. Do tego niektórym  nie odówiono wydania paszportów, a  czternastu autorów otrzymało zakaz publikowania w ogóle. Melchiora Wańkowicza za współudział w przekazaniu listu do Radia Wolna Europa skazano na trzy lata więzienia. Z obawy przed kompromitacją wyrok zawieszono. Pomimo konsekwencji list był kolejnym przejawem osłabiania reżimu totalitarnego.

ZMIENNY JAK HISTORIA

Elementarz Falskiego był i nadal najbardziej popularnym podręcznikiem w ponad 100-letniej swojej historii. Dostosowywany do czasów, w których miał uczyć różnej historii polskości. Ale to co jest najważniejsze. Poprzez swą metodykę nauczył czytających to pisac i czytać. Na początku można było w nim znaleźć wielkie postacie historyczne. Po wojnie usunięto czytanki o pisankach i Bożym Narodzeniu. Pozostało tylko strojenie choinki, świecki obyczaj. Pojawiły się czytanki powrotów z wojny i zniszczonej Warszawy. Zniknęli z elementarza dawni bohaterowie, pojawił się Bierut, Rokosowski, kolektywizacja, spółdzielnie produkcyjne i harcerze z radzieckimi pionierami. Wkrótce w miejsce komunistów pojawiły się bajki Tuwima i Brzechwy. Potem weszły w podręcznik technika, fabryki, nowe technologie i wieczny socjalizm.
KIM BYŁA ALA
No i wróćmy do Ali. Dzisiaj Ala nie ma już kota, Ala ma Asa. Tak naprawdę to Ala miała kota tylko przez kilkanaście lat istnienia podręcznika. Później kot przeszedł do Oli. Przyjacielem dziewczynki został pies As. I zostało „Ala ma Asa”.
 A kim była bohaterka Ala?  Nie to nie fikcyjna postać. Alą była Alina Margolis, z której mamą Marian Falski się przyjaźnił. Na siódme urodziny Ali autor przyniósł jej w prezencie "Elementarz", z dedykacją "Ali z Elementarza - Autor"; niżej dopisał: "Ala ma kota". Ala była żoną Marka Edelmana, Uczestniczyła w powstaniu w getcie, była pielęgniarką. Po wojnie została lekarzem pediatrą. Opiekowała się dziećmi chorymi na cukrzycę, założyła także poradnię dla dzieci z chorobami nerek oraz ośrodek leczenia cukrzycy dziecięcej w Rabce. Janek jej brat to Olek drugi bohater z elementarza. Odznaczona krzyżem Walecznych i Kawalerem Orderu Uśmiechu.

MURZYNEK BAMBO I  NOWY ŚWIAT

Elementarz Marian Falskiego nie widnieje w spisach MENiS, ale jest w prawie każdym domu na półce  obok Pisma Świętego. Wracam sentymentalnie do Ali, która ma Asa. Do chwil z dzieciństwa. Przeglądam nowe wydanie Elementarza. Już nie ma w nim wiersza „ Murzynek Bambo”, który w Afryce już nie  mieszka  i nie ma już czarnej skóry nasz koleżka. Nastał „Nowy Świat „, który przemawia dziś przez Brukselę i mówi nie ma miejsca na rasizm. Ślimak jest rybą, a marchewka owocem.
A ja tam wiem swoje. Nie zakładam tęczowych okularów. Biorę wnuki na kolana, otwieram Elementarz Falskiego i czytam. A co kto jest pyta Maksiu, to  rodzina tata i mama,  a to co to jest zadaje pytanie Franio, spoglądając na krajobraz z bocianami.  A to Polska właśnie    

/ Nagrobek MarianA Falskiego