Dzisiaj jest: 10 Sierpień 2020        Imieniny: Borys, Bogdan, Wawrzyniec
Sztuń - walki z frontowymi jednostkami niemieckimi

Sztuń - walki z frontowymi jednostkami niemieckimi

Niebawem dojechaliśmy do skrzyżowania z drogą prowadzącą z Lubomla do Włodzimierza Wołyńskiego. I znowu odżyły moje wspomnienia z okresu walk dywizji z okupantem. Tu, na południu od Lubomla, w obszarze…

Readmore..

Ktokolwiek widział, kto wie?

Ktokolwiek widział, kto wie?

Jakiś czas temu zwrócono się do mnie, ponieważ dość często piszę o 27 WDP AK na stronach KSI, z prośbą: czy coś wiem na temat kpt. Piotra Strachowskiego?. Oczywiście dostarczono…

Readmore..

Polskie dzieci – ofiary ukraińskiego ludobójstwa

Polskie dzieci – ofiary ukraińskiego ludobójstwa

Poniżej przedstawiony został zaledwie krótki zarys tragedii polskich dzieci, które padły ofiarą ukraińskiego ludobójstwa w latach 1939 – 1946. Pełnego opracowania w tym zakresie dokonała dr Lucyna Kulińska w 3…

Readmore..

Wojenny los mojego brata  Arseniusza Jackowskiego

Wojenny los mojego brata Arseniusza Jackowskiego

Urodził się 08.05.w 1919r. Od czternastego roku życia praktykował krawiectwo. Przed wojną należał do „Kółka Strzeleckiego”. Ćwiczyli się i poznawali broń palną i białą. Po agresji sowieckiej na Polskę 17…

Readmore..

MORD W CZARNYM LESIE

MORD W CZARNYM LESIE

/ Niemiecki mord w Czarnym Lesie – Demotywatory.pl Czarny Las to duży kompleks leśny położony o kilka kilometrów na zachód od Stanisławowa, (czyli obecnego Iwano-Frankiwska na Ukrainie), który w okresie…

Readmore..

OLSZTYN: Już raz ukarany za antybanderyzm Robert z Olsztyna karę odbył ale prokuratorowi ciągle mało.

OLSZTYN: Już raz ukarany za antybanderyzm Robert z Olsztyna karę odbył ale prokuratorowi ciągle mało.

Na dzień przed zamknięciem Sierpniowego wydania Kresowego Serwisu Informacyjnego uzyskaliśmy dostęp do materiałów dotyczących Roberta D. z Olsztyna który odbył karę za rozklejanie antybanderowskich wlepek. Tym razem sprawa dotyczy ulubionego…

Readmore..

KALENDARIUM LUDOBÓJSTWA ROK 1945 SIERPIEŃ

KALENDARIUM LUDOBÓJSTWA ROK 1945 SIERPIEŃ

 W nocy z 31 lipca na 1 sierpnia 1945 roku: W miasteczku Baligród pow. Lesko upowcy zamordowali 2 Polaków, w tym kobietę. Meldunek z posterunku MO, który zaatakowany przez UPA…

Readmore..

Sierpniowy  numer KSI (08/2020) wydany

Sierpniowy numer KSI (08/2020) wydany

W sierpniowej gazecie m.in: 100. rocznica przyjazdu do Japonii polskich dzieci syberyjskich, uratowanych przez Japoński Czerwony Krzyż22 lipca 2020 r. przypada 100 lat od dnia przybycia do Japonii pierwszej grupy…

Readmore..

Wołyńska Saga rodzinna

Wołyńska Saga rodzinna

Czytelnicy zapewne zauważyli już, że imię Zosia było bardzo popularne na Wołyniu, takie imię ma główna bohaterka filmu Wojtka Smarzowskiego "Wołyń" i dwóch dziś prezentowanych u nas książek. Jak podaje…

Readmore..

LWOWSKIE GWIAZDY POLSKIEGO KINA

LWOWSKIE GWIAZDY POLSKIEGO KINA

/ Zofia Batycka By Nieznany author - Narodowe Archowum Cyfrowe (sygnatura - 1-K-7447), Domena publiczna. Wśród lwowskich aktorów w dwudziestoleciu międzywojennym karierę w kinie zrobili: Zofia Batycka, Maria Bogda, Adam…

Readmore..

Zbigniew Staniewicz.  Zapomniany amant  z „Dzikich pól”

Zbigniew Staniewicz. Zapomniany amant z „Dzikich pól”

/ Zbigniew Staniewicz w 1933 r. autor nieznany - Narodowe Archiwum Cyfrowe Zbigniew Staniewicz ( Gozdawa- Staniewicz) urodził się w Petersburgu 18 września 1906 roku, jako syn Zygmunta i Marii…

Readmore..

Wspomnienia o ojczyźnie

Wspomnienia o ojczyźnie

/ źródło zdjęcia: sxc.hu WSTĘP Każdy człowiek, przy różnych okazjach z nostalgią wspomina i opowiada przyjaciołom o swoim, beztroskim dzieciństwie. Moje dzieciństwo było bardzo bogate w różnorodne przygody: miłe, dramatyczne…

Readmore..

Odznaczeni Gwiazdą Przemyśla

8 września 2019 r. odbyło się   uroczyste odsłonięcie i poświęcenie obelisku pamięci ks. płk  Józefa Panasia na Cmentarzu Wojskowym w Przemyślu, nadanie imienia ks. płk J. Panasia sali wykładowej I Liceum Ogólnokształcącego w Przemyślu, oraz promocja książki „Odznaczeni Gwiazdą Przemyśla”. Uroczystości objęte honorowym patronatem  Przewodniczącego Zarządu Województwa Podkarpackiego oraz Prezydenta  m. Przemyśl poprzedzone były Mszą św. koncelebrowaną pod przewodnictwem ks. bp Stanisława Jamrozka w asyście wojskowej 5 Batalionu Strzelców Podhalańskich.
Na obelisku pamięci ks. płk. Józefa Panasia widnieje m.in. napis: Za organizację odsieczy i walkę w obronie Przemyśla i Ziemi Przemyskiej (1918-1919) odznaczony „GWIAZDĄ PRZEMYŚLA”.
To nie jedyne odznaczenie ks płk. Józefa Panasia. We wniosku o nadanie ks. J. Panasiowi Orderu Virtuti Militari za wkład w obronę Przemyśla, wnioskodawca, płk Sztabu Generalnego Julian Stachiewicz napisał:
Bierze czynny udział w obsadzeniu Przemyśla przez ochotnicze oddziały polskie.

Dnia 4 listopada 1918 r. po zamachu dokonanym przez Ukraińców, ks. Panaś objął dowództwo w Przemyślu na Zasaniu, obsadził wszystkie mosty i sam dopilnowuje ich obsady. Gdy gen. Puchalski, austriacki dowódca Przemyśla, wydaje rozkaz poddania Zasania, które posiadało w olbrzymich składach amunicyjnych 10 000 karabinów, 250 karabinów maszynowych, wiele armat i olbrzymią ilość amunicji karabinowej i armatniej, sprzeciwia się wykonaniu rozkazu nawet w chwili, gdy na rozkaz gen. Puchalskiego załoga Żurawicy, będąca na tyłach Przemyśla, poddaje się Ukraińcom. Po objęciu na Zasaniu przez płk. Sikorskiego ks. Panaś przechodzi z własnej inicjatywy do Żurawicy, gdzie polskim żołnierzom załadowanym do odjazdu do Rzeszowa, wydaje rozkaz opuszczenia wagonów, razem z nimi uderza na ukraińskie posterunki i po krótkiej walce uwalnia Żurawicę, przywracając w ten sposób przerwane połączenie Przemyśla z Krakowem. Po dnia 5 XI płk Sikorskiego z Przemyśla, obejmuje na wyraźny rozkaz gen. Roji dowództwo grupy San, obsadza ważniejsze punkty i przejścia przez rzekę, sam osobiście kontroluje posterunki przy mostach i przy magazynach amunicji na wschód od Sanu. W czasie silnych wewnętrznych tarć powstałych wskutek ogłoszenia „RepublikiPrzemyskiej” rad robotniczo-źołnierskich wytęża wszelkie siły, aby utrzymać porządek wśród sprzecznych żywiołów. Dnia 10 XI oddaje dowództwo grupy mjr. Julianowi Stachiewiczowi, przeczem od gen. Roji otrzymuje gorące podziękowanie i uznanie za swą chlubną działalność.( Towarzystwo Przyjaciół Przemyśla i Regionu –materiały konferencyjne z maja 2019 r.).

Dlaczego na planszy wystawy Muzeum Żup Krakowskich pod  patronatem medialnym  DoRzeczy, w miejscu publicznym, na ulicy przy Muzeum Ziemi Przemyskiej, mieszkańcy i turyści Przemyśla zapoznają się z inną i niekompletną wersją tamtych wydarzeń?  Może lepiej jest  zlecić przygotowanie wystawy Polakom z Przemyśla bliższym historii polskiego miasta?
W związku ze zbliżającym się końcem wojny i rozpadem Austro-Węgier Ukraińcy dążyli do stworzenia własnego organizmu państwowego. 18 października 1918 r. powstała Ukraińska Rada Narodowa, która w dniu następnym ogłosiła powstanie nowego państwa - Zachodnio-Ukraińskiej Republiki Ludowej, w skład której miały wchodzić przede wszystkim ziemie Galicji Wschodniej oraz Lwów jako stolica, zamieszkały jednak w większości przez Polaków.
Ukraińcy szybko zajęli zbrojnie wschodnią Małopolskę z Przemyślem. Opór napotkali dopiero we Lwowie, co było równoznaczne z początkiem wojny polsko-ukraińskiej. Polskimi oddziałami dowodził kpt. Czesław Mączyński. Nieśmiertelną sławę zdobyła broniąca Lwowa młodzież, która przeszła do historii pod nazwą Orląt Lwowskich.

We wstępie do opracowania zbiorowego „Odznaczeni Gwiazdą Przemyśla ” Towarzystwa Przyjaciół Przemyśla i Regionu czytam:
W obronie i szturmie Przemyśla z wielkim poświęceniem uczestniczyła młodzież, w szczególności uczniowie II Gimnazjum Polskiego na Zasaniu i Krajowej Szkoły Kupieckiej w Przemyślu. Mimo szybkiego oswobodzenia miasta walki nie ustały; równie krwawe boje toczyły się na przedpolach Przemyśla. 13 grudnia 1918 roku w kontruderzeniu przeciw wojskom ukraińskim pod Niżankowicami brały udział oddziały składające się z młodzieży gimnazjalnej. Jeden z nich, oddział 10 pułku piechoty, poniósł szczególnie dotkliwe straty - 12 poległych przemyskich uczniów i sanitariuszki.
Dla upamiętnienia młodzieży, nazwanej Orlętami Przemyskimi, która walczyła i ginęła w obronie Przemyśla, Ziemi Przemyskiej i Lwowa oraz innych części Polski, społeczeństwo przemyskie ufundowało pomnik Orląt Przemyskich który postawiony został na zasańskim Placu Konstytucji a jego uroczyste odsłonięcie miało miejsce 11 listopada 1938 roku. Na pomniku umieszczono napis „Orlętom Przemyskim poległym za Ojczyznę 1918-1921”…
W pierwszą rocznicę oswobodzenia miasta dla zorganizowania uroczystych obchodów powołany został Komitet Wojskowo -Obywatelski, na czele którego stanęli burmistrz Józef Kostrzewski i Komendant Garnizonu Przemyśl pułkownik Gustaw Wolgner. Ponadto Rada Miejska Przemyśla podjęła uchwałę o ustanowieniu honorowej odznaki „Gwiazda Przemyśla”, którą mieli otrzymać uczestnicy walk o Przemyśl i Ziemię Przemyską. „Gwiazda Przemyśla” została zarejestrowana w Naczelnym Dowództwie Wojska Polskiego i w 1921 r. zatwierdzona przez Ministerstwo Spraw Wojskowych.
„20 października 1919 roku Komitet przyjął piękny projekt profesora Jankowskiego i podporucznika inżyniera Osińskiego, który wykonany z metalu będzie noszonym na drugim guziku od góry, na wstążeczce jasno-czerwonej z brzegami kremowymi tj. kolorami Ziemi Przemyskiej. Gwiazdę jako nazwy i motywu użyto z herbu Przemyśla. Komitet ścisły przyzna Gwiazdę wszystkim tym, którzy bez względu na płeć, z bronią w ręku, bądź to pracą obywatelską, bądź techniczną, bądź sanitarną, z narażeniem życia przyczynili się do zdobycia i obrony Przemyśla w mieście lub na fortach i rejonie fortecznym w pierścieniu Chyrów - Mościska, w czasie od 1 listopada 1918 do 16 maja 1919 roku (do ofensywy gen. Iwaszkiewicza we Wschodniej Małopolsce).
Dla wszystkich obrońców oprócz odznaczenia wydany będzie dyplom uwierzytelniający. Dla obrońców od 1 - 11 listopada 1918 r. Komitet w dyplomie doda „Dla pierwszych obrońców”.
Konieczne było również „uiszczenie opłaty” za odznakę, a zamożni oficerowie i cywilni obywatele wpłacali również dobrowolne składki (w koronach lub markach polskich). Dzięki zebranym środkom utworzono trzy stypendia dla uczniów z Gimnazjum Polskiego w Przemyślu na Zasaniu (Więcek, Twaróg i Guzka), pozostałe środki pieniężne przekazano na budowę Pomnika Orląt Przemyskich…

W 2018 roku Towarzystwo Przyjaciół Przemyśla i Regionu dla uczczenia 100 rocznicy Odzyskania Niepodległości podjęło się realizacji szczególnego projektu pn. „Za walkę o Niepodległość Ziemi Przemyskiej odznaczeni Gwiazdą Przemyśla”. Jego koordynacją zajęła się prezes TPPiR Bogusława Pieczyńska, od wielu lat zaangażowana w ochronę pamięci bohaterów i osób zasłużonych dla Przemyśla i regionu. W ramach projektu, za pośrednictwem mediów regionalnych i ogólnopolskich, skierowano apel do mieszkańców Polski o poszukiwanie dokumentacji historycznej i fotograficznej osób odznaczonych Gwiazdą Przemyśla i przekazanie informacji organizatorom projektu. Zamiarem inicjatorów akcji było zebranie wiarygodnych informacji o wszystkich osobach, które zostały uhonorowane tym szczególnym dla Przemyśla odznaczeniem. Apel ten spotkał się z nadspodziewanym zainteresowaniem, a przede wszystkim spowodował, że wiele przemyskich rodzin odnalazło wśród rodzinnych dokumentów potwierdzenie zaangażowania swoich przodków w walkę o odzyskanie niepodległości. W wielu rodzinach dzięki apelowi przywrócono pamięć o bohaterstwie ojców, o dawnych zdarzeniach, o których przez lata zapomniano. …Apel poruszył badaczy historii w całej niemal Polsce i wiele osób przeszłością związanych z Przemyślem (Anna Nowak, wstęp do publikacji „Odznaczeni Gwiazdą Przemyśla”).
Efektem tej akcji jest bogata dokumentacja zgromadzona w biurze TPPiR w Przemyślu,  piękna publikacja, z której pochodzą cytowane fragmenty i godna podziwu i naśladowania inicjatywa dyrektora, nauczycieli i uczniów I Liceum Ogólnokształcącego w Przemyślu. Zarówno ich osobiste zaangażowanie tak bardzo widoczne podczas  nadania imienia ks. płk Józefa Panasia sali wykładowej i  części artystycznej uroczystości  jak i wystrój szkoły, który wyraża jej charakter (szkoła  uwiecznia również  polskich malarzy jak Julian Fałat czy Marian Stroński).
Nietuzinkowe, z wielką kulturą i taktem zorganizowane przez Bogusławę Pieczyńską, członków Towarzystwa Przyjaciół Przemyśla i Regionu, dyrektor I Liceum, nauczycieli i młodzież  oraz zarażonych ich pasją miłośników przeszłości uroczystości, sprawiły zaproszonym wielką przyjemność.

Nie jest dla mnie zrozumiale, dlaczego wystawa zorganizowana pod patronatem Dorzeczy przed budynkiem Muzeum Ziemi Przemyskiej jak i dwie wystawy wewnątrz Muzeum : Twierdza Przemyśl i Przemyśl w czasie II wojny światowej zapomniały  o Ukraińcach wymuszających w 1918 roku wojnę ukraińsko polską a więc dodatkowe straty dla odradzającej się Polski wyniszczonej udziałem w I wojnie, również  na terenie miasta Przemyśl, o ludobójstwie dokonanym przez obywateli polskich narodowości ukraińskiej na Polakach, Żydach, Ormianach, Czechach podczas II wojny na terenie Ziemi Przemyskiej, o ludobójstwie dokonanym na polskiej inteligencji przez sowietów jak i o zsyłkach na Sybir, do Kazachstanu, w głąb ZSRR polskiej inteligencji, żołnierzy Armii Krajowej, urzędników , leśników, działaczy, społeczników  właśnie z Przemyśla, ze stacji kolejowej Przemyśl Bakończyce. Wystarczyło udać się na dworzec kolejowy  i dowiedzieć się z tablicy umieszczonej przez Związek Sybiraków na budynku. Na peronie tej informacji nie ma.

Wspomnienie i upamiętnienie Józefa Panasia – księdza, żołnierza, patrioty ”chorego na Polskę” odbyło się również podczas 3-dniowej konferencji w maju 2019 r. w Bibliotece Przemyskiej. Ksiądz Józef Panaś urodził się 23 listopada1887 roku w Odrzykoniu w biednej rodzinie chłopskiej. Był synem Szymona i Tekli z domu Guzek. W latach 1899-1907 uczęszczał do C.K. Gimnazjum z polskim językiem wykładowym w Przemyślu (obecnie I Liceum Ogólnokształcące im. J. Słowackiego). Tutaj w 1907 r., z wyróżnieniem, zdał maturę i wstąpił do Seminarium Duchownego w Przemyślu, gdzie podjął studia teologiczne. Święcenia kapłańskie przyjął w 1911 r., z rąk biskupa Józefa Pelczara.Po otrzymaniu święceń rozpoczął posługę jako wikary w Dublanach a następnie jako prefekt szkoły wydziałowej w Dobromilu...Szczególnie ciężki okres w jego karierze duszpasterskiej to z pewnością właśnie kampania karpacka, jako że wtedy musiał opiekować się rannymi legionistami po obu stronach Karpat. Od strony Nadwórnej w Rafajłowej i od strony południowej węgierskiej. Z tego też powodu droga jaka na trwałe wyryła się w jego pamięci to Droga Legionów, na przełęcz Rogodze. Tutaj ksiądz Panaś przygotował w dwóch turach trzydniowe rekolekcje dla Legionów. Jedne przeprowadził sam, drugie jeden z miejscowych Jezuitów. W rekolekcjach wzięły udział tłumy żołnierzy, a do spowiedzi przystąpiło około 75 % legionistów. Tutaj w Kołomyji, Panaś opracował również książeczkę do nabożeństw dla legionistów. Wykorzystując chwilowy zastój w działaniach wojennych udał się do Krakowa celem wydania jej drukiem. Książeczka ukazała się w 1915 r. pod tytułem Nabożeństwo dla żołnierzy Legionów Polskich i dla młodzieży polskiej. W ten sposób zakończył się pierwszy legionowy rozdział w karierze kapelana 3 pułku piechoty legionów.(https://przemysl.pl/53977/wspomnienie-i-upamietnienie-jozefa-panasia-ksiedza-zolnierza-patrioty-chorego-na-polske.html)

Bożena Ratter